Met het project Culture sans frontières // Cultuur zonder grenzen behaalde Isabel Zephirin van PTI West-Vlaanderen een eTwinning Belgica Label! Het project bracht leerlingen uit Vlaanderen en Wallonië samen in een digitale samenwerking waarin taalverwerving, culturele uitwisseling en actief onderzoek centraal stonden.

Het ontstaan van het projectidee

Het project ontstond vanuit een eenvoudige vaststelling: niet elke leerling krijgt de kans om te reizen of op een directe manier kennis te maken met andere culturen. Daarom werkte Isabel Zephirin samen met Anne Collet van Institut de Notre Dame d’Arlon een project uit rond toerisme en cultuur. Vlaamse leerlingen onderzochten de Franse stad Bordeaux om hun Frans te oefenen, terwijl de Waalse leerlingen zich verdiepten in Rotterdam om hun Nederlands als vreemde taal te versterken.

Het eTwinning-project “Cultuur zonder grenzen” is een digitaal samenwerkingsproject tussen Vlaanderen en Wallonië. Het biedt leerlingen de kans om zowel hun Frans als hun Nederlands als vreemde taal te oefenen. Het einddoel was het maken van een tweetalige gids over drie steden: Bordeaux, Rotterdam en Brussel. Tijdens het project interviewen de leerlingen elkaar over deze steden en spreken ze ook met een inwoner in hun moedertaal. Niet elk vooropgesteld doel werd gehaald, maar dat is ook niet nodig: ook als je les geeft op een klassieke manier met een handboek worden er wel eens opdrachten overgeslagen.

Door gebruik te maken van digitale tools en samenwerking realiseren ze een aantrekkelijk en kwalitatief eindresultaat. Dit project sluit aan bij SDG 11: Duurzame steden en gemeenschappen, omdat het leerlingen bewust maakt van de culturele rijkdom en duurzame ontwikkeling van Europese steden. Daarnaast draagt het bij aan SDG 17: Partnerschap om doelstellingen te bereiken, door samenwerking tussen scholen, regio’s en talen te stimuleren. Zo leren jongeren niet alleen talen, maar ook hoe internationale samenwerking en culturele uitwisseling bijdragen aan een inclusieve en duurzame toekomst.

Activiteiten

Gedurende het project gingen de leerlingen op verschillende manieren aan de slag met taal, cultuur en samenwerking. Ze onderzochten hun gekozen stad, stelden vragen aan hun partnerschool en beantwoordden elkaars vragen. Daarnaast gaven ze feedback op elkaars voorstellingsvideo’s en maakten ze kennis met de leefwereld van leeftijdsgenoten uit een andere gemeenschap.

Op basis van hun onderzoek en de verzamelde informatie werkten de leerlingen samen aan een toeristische gids. Met behulp van Canva verwerkten ze vragen, antwoorden en culturele informatie tot een tweetalig eindproduct. Ook creativiteit kwam aan bod: de leerlingen ontwierpen elk een logo voor het project, waarna een stemming volgde om een gezamenlijk logo te kiezen.

Een bijzonder hoogtepunt van het project was de ontmoeting in Leuven. Tijdens een toeristische stadszoektocht werkten Vlaamse en Waalse leerlingen in gemengde groepen samen. Deze fysieke ontmoeting gaf de jongeren de kans om de taal in een authentieke context te gebruiken en versterkte de banden die tijdens de online samenwerking waren ontstaan.

“Mevrouw, dank u wel voor het leuke jaar. U hebt ons echt op een andere manier naar de Franse taal laten kijken.”

Sterke impact

Volgens Isabel Zephirin zorgde het project voor gemotiveerde leerlingen die meer zelfvertrouwen kregen om een vreemde taal te gebruiken en die met een bredere blik naar de wereld kijken. Het project toonde aan dat talen leren veel meer is dan werken uit een handboek: door onderzoek, ontmoeting en culturele ontdekking ervaren leerlingen het nut en de waarde van talen in de praktijk. Op het einde van het schooljaar kreeg de leerkracht van verschillende leerlingen zelfs te horen:“Mevrouw, dank u wel voor het leuke jaar. U hebt ons echt op een andere manier naar de Franse taal laten kijken.”

Voor de uitvoering van het project werden verschillende digitale tools ingezet, waaronder Teams, ESEP, Canva, Google, Digipad en Actionbound. Daarbij werd veel aandacht besteed aan gegevensbescherming, met ouderlijke toestemming en duidelijke afspraken rond nettiquette en auteursrechten.

Met zijn sterke focus op taalverwerving, intercultureel leren en samenwerking over taalgrenzen heen vormt Culture sans frontières // Cultuur zonder grenzen een mooi voorbeeld van hoe eTwinning jongeren dichter bij elkaar brengt en hen voorbereidt op een open, inclusieve en Europese toekomst.

Wat zei de jury?

De jury prees Culture sans frontières // Cultuur zonder grenzen als een sterk eTwinning-project waarin zowel digitale als fysieke uitwisseling een duidelijke plaats kregen. De samenwerking tussen de Vlaamse en Waalse partnerschool was zichtbaar in de gezamenlijke activiteiten, waarbij leerlingen ervaringen uitwisselden, met elkaar in debat gingen en samenwerkten aan een gemeenschappelijk einddoel.

“Deze reisgidsen maken was een bijzonder goed idee, Isabel! Het is een duidelijk begrensd project dat goed te volgen is en waarvan we zien dat zowel jij als de leerlingen veel geleerd hebben en er plezier aan beleefd hebben. Het is zo fijn om te lezen dat de leerlingen jou voor dit toffe schooljaar met dit project komen bedanken. Wij willen dat dan ook zeker graag doen!”

Bijzonder gewaardeerd werd de manier waarop leerlingen actief betrokken werden bij het creëren van de tweetalige reisgids. De verschillende producten waren het resultaat van echte samenwerking tussen leerlingen van beide scholen. Via het forum en de TwinBoard stelden leerlingen elkaar vragen, verwerkten ze elkaars input en werkten ze samen aan één gezamenlijk eindproduct. Ook de groepswerking over de gewestgrenzen heen werd als een sterke meerwaarde gezien.

De jury benadrukte daarnaast het doordachte gebruik van digitale tools. Leerlingen maakten gebruik van verschillende ICT-toepassingen en kregen daarbij voldoende ondersteuning om deze zelfstandig en creatief te gebruiken. De TwinSpace was overzichtelijk opgebouwd, werd efficiënt gebruikt door zowel leerlingen als leerkrachten en maakte het project gemakkelijk toegankelijk en navolgbaar.

Ook op het vlak van eSafety, privacy en auteursrechten scoorde het project sterk. Er was duidelijke aandacht voor GDPR, veilig online gedrag en copyright. De communicatie verliep op een transparante en veilige manier binnen de TwinSpace en de ouders werden betrokken bij het project.

Verder werden de duidelijke onderwijsdoelstellingen, de koppeling met leerplandoelen en sleutelcompetenties en de actieve rol van de leerlingen positief beoordeeld. Leerlingen kregen veel autonomie, namen mee beslissingen binnen het project en ontwikkelden vaardigheden zoals digitale geletterdheid, kritisch omgaan met online informatie en samenwerken over taal- en cultuurgrenzen heen.

Tot slot loofde de jury de sterke impact van het project op de leerlingen. De reisgidsen vormden een duidelijk en tastbaar eindresultaat van een project dat goed afgebakend, overzichtelijk en doelgericht was opgezet. In haar persoonlijke slotopmerking richtte de jury zich rechtstreeks tot Isabel: “Deze reisgidsen maken was een goed idee, Isabel! Het is een duidelijk begrensd project dat goed te volgen is en waarvan we zien dat zowel jij als de leerlingen veel geleerd hebben en er plezier aan beleefd hebben. Het is zo fijn om te lezen dat de leerlingen jou voor dit toffe schooljaar met dit project komen bedanken. Wij willen dat dan ook zeker graag doen!”